İçeriğe geç
AbOnlinEnglish Dil Eğitimi logosuABONLINENGLISH DİL EĞİTİMİGrammar

GrammarA2Conditionals

Zero & First Conditional

General truths and real future possibilities with if.

Sıfır ve Birinci Koşul Cümlesi

Son güncelleme: · Hazırlayan: AbOnlinEnglish Dil Eğitimi

Quick Understanding

Sıfır koşul (zero conditional), her zaman geçerli olan genel doğruları/gerçekleri anlatır — "if" burada "her zaman/whenever" gibi düşünülebilir. Birinci koşul (first conditional) ise gerçekleşmesi mümkün, gerçekçi bir gelecek olasılığını ve onun sonucunu anlatır. İkisi de İngilizcede "if + present, present/will" mantığıyla kurulur ama anlamları farklıdır.

The Structure

Formula

Zero: If + present simple, ... present simple
First: If + present simple, ... will + V1
If yerine unless (=if not), as long as, provided/providing (that) da kullanılabilir; şart cümlesi başta ya da sonda olabilir (başta ise virgülle ayrılır).

Affirmative / Negative / Question

Affirmative

If + present, present/will + V1If you press this button, the light turns on.

Negative

If + present, won't/don't + V1If you don't water plants, they die.

Question

What will you do if...? / Will you... if...?What will you do if it rains?

Word Order

If + özne + present simple, özne + present simple / will + V1 — (veya sıra tersine çevrilebilir, virgül düşer)

  • If you mix red and blue, you get purple.Kırmızı ile maviyi karıştırırsan mor elde edersin.
  • We will go to the beach if the weather is nice.Hava güzel olursa sahile gideceğiz.

How It Works

When do we use it?

  • Bilimsel gerçekler/genel doğrular için (zero): If you heat ice, it melts.
  • Alışkanlıklar/rutinler için (zero): If I finish work early, I usually go for a run.
  • Gerçekçi, mümkün bir gelecek olasılığı için (first): If it rains tomorrow, we will cancel the picnic.
  • Bir uyarı, teklif ya da tavsiye için (first): If you don't hurry, you'll miss the bus.
  • Unless (eğer ...mezse), as long as / provided (that) (yeter ki, şu şartla) gibi bağlaçlarla alternatif şartlar kurmak için: Unless you book early, the tickets will sell out. / You can borrow my car provided you drive carefully.

When DON'T we use it?

If-cümleciğinde "will" KULLANMA — if ile başlayan şart cümleciğinde present simple kullanılır, will değil; will sadece sonuç cümlesinde bulunur.
❌ If it will rain, we will stay home. → ✅ If it rains, we will stay home.
Unless'i "if" ile aynı anlamda, olumlu şartlar için KULLANMA — unless zaten olumsuz bir anlam taşır ("eğer ...mezse"), bu yüzden "unless" ile birlikte ayrıca "not" kullanılmaz.

Short Answers

Kısa cevap sonuç cümlesindeki yardımcı fiile göre kurulur: "Will you come if I invite you?" → "Yes, I will. / No, I won't." Zero conditional'da present simple'ın kısa cevabı kullanılır: "Does it melt if you heat it?" → "Yes, it does."
Türkçe Mantığı

Zihninde şu sırayla ilerle:

TÜRKÇEDE NE DEMEK İSTİYORUM? → "Su 100 derecede kaynar." (her zaman doğru) mu, "Yağmur yağarsa evde kalırım." (gelecekteki olası bir durum) mu?
↓
BU HER ZAMAN Mİ GEÇERLİ, YOKSA GELECEKTE OLASI BİR DURUM MU? → Her zaman = zero / Gelecekte olası = first
↓
ZAMAN SEÇİMİ? → zero: present + present / first: present + will
↓
CÜMLE → "Water boils if you heat it to 100°C." / "If it rains, I will stay home."

Examples

Zero Conditional — Genel Doğrular

  • If you don't sleep enough, you feel tired the next day.Yeterince uyumazsan ertesi gün yorgun hissedersin.
  • Plants die if they don't get enough sunlight.Bitkiler yeterince güneş almazsa ölür.
  • If metal gets very cold, it contracts.Metal çok soğursa büzülür.
  • My dog barks if someone knocks on the door.Biri kapıyı çaldığında köpeğim havlar.

First Conditional — Gerçekçi Gelecek

  • If I finish this report today, I'll send it to you tonight.Bu raporu bugün bitirirsem sana bu akşam gönderirim.
  • If she studies hard, she'll pass the exam easily.Sıkı çalışırsa sınavı kolayca geçecek.
  • We won't catch the train if we don't leave now.Şimdi çıkmazsak treni yakalayamayacağız.
  • If you don't call her back, she'll be upset.Onu geri aramazsan üzülecek.
  • If the price drops, I will buy the tickets immediately.Fiyat düşerse biletleri hemen alacağım.

Unless / As long as / Provided

  • Unless you apologize, she won't forgive you.Özür dilemezsen seni affetmeyecek.
  • You can stay out late as long as you text me when you get home.Eve vardığında bana mesaj atman şartıyla dışarıda geç saate kadar kalabilirsin.
  • We'll finish the project on time provided everyone does their part.Herkes üzerine düşeni yaparsa projeyi zamanında bitireceğiz.
  • Unless it stops raining soon, the match will be postponed.Yağmur yakında durmazsa maç ertelenecek.

Compare & Notice

Compare With

Zero / First Conditional

Genel doğrular ya da gerçekçi, mümkün gelecek olasılıkları — gerçekleşme ihtimali yüksektir.

If it rains, I'll take an umbrella.

VS

Second Conditional

Hayali, gerçek dışı ya da gerçekleşmesi çok düşük ihtimalli şimdiki/gelecek durumlar için kullanılır.

If I won the lottery, I would travel the world.

Karar Şeması (Decision Guide)

Zero: her zaman geçerli genel doğru
First: gerçekçi, mümkün gelecek olasılığı
Second: hayali/gerçek dışı olasılık

Common Mistakes

❌ If it will rain, we will stay at home.
✅ If it rains, we will stay at home.
WHY? if-cümleciğinde present simple kullanılır; "will" sadece sonuç kısmında bulunur, çünkü Türkçedeki "-se/-sa" eki İngilizcede present simple'a karşılık gelir, will'e değil.
❌ If you don't heat water, it doesn't boils.
✅ If you don't heat water, it doesn't boil.
WHY? "doesn't" kullanılınca fiil yalın hâlde kalır (boil), "-s" eki tekrar eklenmez.
❌ Unless you don't hurry, you'll be late.
✅ Unless you hurry, you'll be late.
WHY? "unless" zaten "if...not" anlamı taşıdığı için olumsuzlukla birlikte kullanılmaz; "unless you don't" çift olumsuzluk oluşturur ve anlamı bozar.
❌ If I will have time, I help you.
✅ If I have time, I will help you.
WHY? Gerçekçi bir gelecek olasılığı (first conditional) için sonuç cümlesinde will kullanılmalıdır; if tarafında ise present simple kalır.

Quick Check

3 kısa soru. Cevabını seçer seçmez doğru cevabı ve nedenini göreceksin.

Practice

6 soru. Farklı soru tipleriyle pekiştir. Her cevaptan sonra açıklamayı oku; istersen baştan dene.

Final Check

Konunun tamamını kapsayan kısa test. Cevaplar ve açıklamalar testi bitirince görünür.

Sık Sorulan Sorular

If'li cümlede will kullanılır mı?

If'li kısımda will kullanılmaz: If it rains, we will stay at home. (If it will rain ❌)

Unless ne demek?

"If ... not" (eğer ...mezse) demektir: Unless you hurry, you'll be late. = If you don't hurry...

Download the Lesson

Konu anlatımı, örnekler, sık yapılan hatalar, alıştırmalar ve cevap anahtarı — yazdırmaya hazır.

Download PDF Lesson

A4 · 6 sayfa · 72 KB · Cevap anahtarlı