İçeriğe geç
AbOnlinEnglish Dil Eğitimi logosuABONLINENGLISH DİL EĞİTİMİGrammar

GrammarB1Question Forms

Subject vs Object Questions

Who called you? or Who did you call? — two different questions.

Özne ve Nesne Soruları

Son güncelleme: · Hazırlayan: AbOnlinEnglish Dil Eğitimi

Quick Understanding

"Who" ve "what" bazen cümlenin öznesinin yerini tutar ("Kim geldi?"), bazen de nesnesinin yerini tutar ("Kimi gördün?"). Bu iki durum İngilizcede FARKLI kelime sırasıyla kurulur: özne sorusunda yardımcı fiil (do/does/did) YOKTUR, nesne sorusunda ise VARDIR. Bu farkı ayırt edebilmek B1 seviyesinin en önemli inceliklerinden biridir.

The Structure

Formula

Özne sorusu: Who/What + Fiil (özne yerinde, aux YOK) + ...?
Nesne sorusu: Who/What + Aux + Özne + Fiil (yalın) + ...?
Özne sorusunda fiil, sanki who/what gerçek özneymiş gibi çekimlenir (tekil 3. şahıs -s alabilir).

Affirmative / Negative / Question

TipTestÖrnek
ÖzneCevap fiilden ÖNCE gelirWho broke the window? → Tom broke it.
NesneCevap fiilden SONRA gelirWhat did Tom break? → Tom broke the window.

Word Order

Özne Sorusu

Who called you?

aux yok, fiil doğrudan who'dan sonra

Nesne Sorusu

Who did you call?

aux (did) + özne (you) + fiil (call)

How It Works

When do we use it?

  • who/what ÖZNE konumundaysa (yardımcı fiil YOK): Who called you? / What happened?
  • who/what NESNE konumundaysa (yardımcı fiil VAR): Who did you call? / What did you see?
  • Test yöntemi: Cevabı who/what'in yerine koy — cevap fiilden ÖNCE geliyorsa özne, fiilden SONRA geliyorsa nesnedir.

When DON'T we use it?

Özne sorusuna GEREKSİZ yardımcı fiil EKLEME — who/what zaten öznenin yerini tuttuğu için ayrıca do/does/did eklenmez.
❌ Who did go to the party? → ✅ Who went to the party?
Nesne sorusunda yardımcı fiili UNUTMA:
❌ What you saw? → ✅ What did you see?

Short Answers

Hızlı kural: Aux var mı diye kendine sor. Yoksa who/what özne demektir; varsa nesnedir. "Who/What + fiil" = özne, "Who/What + aux + özne + fiil" = nesne.
Türkçe Mantığı

Zihninde şu sırayla ilerle:

TÜRKÇEDE NE DEMEK İSTİYORUM? → "Kim seni aradı?" (kim = arayan kişi = ÖZNE)
↓
DÜZ CÜMLEDE "WHO" NEREDE OLURDU? → "SOMEONE called you." → who ÖZNENİN yerinde
↓
ÖZNE İSE → aux EKLEME, fiili who'dan hemen sonra koy
↓
CÜMLE → "Who called you?"
TÜRKÇEDE NE DEMEK İSTİYORUM? → "Kimi aradın?" (kimi = aranan kişi = NESNE)
↓
DÜZ CÜMLEDE "WHO" NEREDE OLURDU? → "You called SOMEONE." → who NESNENİN yerinde
↓
NESNE İSE → normal soru sırası kur: aux + özne + fiil
↓
CÜMLE → "Who did you call?"

Examples

Temel — Özne Soruları (aux yok)

  • Who broke the window?Camı kim kırdı?
  • What happened last night?Dün gece ne oldu?
  • Who lives in this house?Bu evde kim yaşıyor?
  • What makes you happy?Seni ne mutlu ediyor?

Orta Seviye — Nesne Soruları (aux var)

  • Who did you meet at the party?Partide kiminle tanıştın?
  • What did she say to you?Sana ne dedi?
  • Who does he work for?Kimin için çalışıyor?
  • What do you usually eat for breakfast?Genelde kahvaltıda ne yersin?

İleri Seviye — Karma ve Farklı Zamanlar

  • Who is coming to the meeting?Toplantıya kim geliyor? (özne, continuous)
  • Who has been chosen for the role?Rol için kim seçildi? (özne, passive)
  • What have you decided?Neye karar verdin? (nesne, perfect)
  • Who taught you to drive?Sana sürmeyi kim öğretti? (özne)

Compare & Notice

Compare With

Subject Question (bu konu)

who/what cevabı FİİLDEN ÖNCE gelir, aux yoktur: Who won the match? → Ali won it.

VS

Wh- Question (genel)

who/what dışındaki soru kelimeleri (where/when/why/how) her zaman aux gerektirir, özne-nesne ayrımı yoktur: Where did he go?

→ Wh- Soruları konusuna git

Karar Şeması (Decision Guide)

Soru: Cevabı düz cümlede fiilden ÖNCE mi, SONRA mı gelir?
Fiilden önce (ÖZNE)
Who/What + Fiil ...? (aux yok)
Who broke it? → Tom broke it.
Fiilden sonra (NESNE)
Who/What + Aux + Özne + Fiil ...?
What did Tom break? → Tom broke it.

Common Mistakes

❌ Who did go to the party?
✅ Who went to the party?
WHY? "Who" burada partiye gidenin kendisi, yani ÖZNE; özne konumundaki who/what'e ekstra yardımcı fiil (did) eklenmez, fiil doğrudan who'dan sonra gelir.
❌ What you saw at the museum?
✅ What did you see at the museum?
WHY? "What" burada görülen ŞEY, yani NESNE; nesne sorularında aux (did) mutlaka gereklidir, atlanamaz.
❌ What make you happy?
✅ What makes you happy?
WHY? Özne sorusunda fiil, who/what'i tekil üçüncü şahıs (he/she/it gibi) kabul ederek çekimlenir; bu yüzden present simple'da -s eki gerekir.
❌ Who called did you?
✅ Who did you call?
WHY? Nesne sorusunda sıra Who + AUX + ÖZNE + FİİL'dir; aux fiilin arkasına değil, öznenin önüne gelir.
❌ What did she saw?
✅ What did she see?
WHY? Nesne sorusunda "did" geçmiş zamanı zaten taşır; ana fiil bir daha geçmiş hâle çevrilmez, yalın kalır (see, saw değil).

Quick Check

3 kısa soru. Cevabını seçer seçmez doğru cevabı ve nedenini göreceksin.

Practice

7 soru. Farklı soru tipleriyle pekiştir. Her cevaptan sonra açıklamayı oku; istersen baştan dene.

Final Check

Konunun tamamını kapsayan kısa test. Cevaplar ve açıklamalar testi bitirince görünür.

Sık Sorulan Sorular

Özne sorusunda neden do/did kullanılmaz?

who/what cümlenin öznesi olduğu için fiil doğrudan gelir: Who called you? (Who did call ❌)

Özne mi nesne mi olduğunu nasıl anlarım?

Cevabı soru kelimesinin yerine koy: cevap fiilden önce geliyorsa (Ali called me) özne sorusu; fiilden sonra geliyorsa (I called Ali) nesne sorusu.

Download the Lesson

Konu anlatımı, örnekler, sık yapılan hatalar, alıştırmalar ve cevap anahtarı — yazdırmaya hazır.

Download PDF Lesson

A4 · 6 sayfa · 71 KB · Cevap anahtarlı